MASAK Genel Tebliği (Sıra No: 19)’da Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 32)
Masak 19 Sıra Nolu Tebliğde yaptığı değişiklikle Türk Uyruklu olmayan kişilerin uzaktan müşteri edinim süreçlerine dair düzenlemeyi yayımladı.
MASAK Genel Tebliği (Sıra No: 19)’da Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 32) Özet Notları
Yayım Yeri : Resmi Gazete Yayım Tarihi: 27.06.2026 Yayım Sayısı : 33293
Konu: Türk Uyruklu Olmayan Gerçek Kişilerin Uzaktan Müşteri Edinimi Süreçleri ve Uyulması Gereken Yükümlülükler
27.06.2026 tarih ve 33293 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 32 Sıra No’lu Tebliğ ile Türk uyruklu olmayan kişilerin uzaktan müşteri edinimi süreçlerine ilişkin usul ve esaslar belirlenmiştir. İlgili düzenleme kapsamında öne çıkan kritik yükümlülükler ve operasyonel çerçeve aşağıda özetlenmiştir:
Türk Uyruklu Olmayan Gerçek Kişilere Uzaktan Kimlik Tespiti Hakkı
Yapılan en köklü değişiklik, Türk vatandaşı olmayan yabancı gerçek kişilerin belirli şartlar altında uzaktan kimlik tespiti yöntemiyle müşteri olarak kabul edilmesine imkân tanınmasıdır. Bu süreç şu kurallara bağlanmıştır:
- NFC Özellikli Pasaport Zorunluluğu: Uzaktan kimlik tespitinde kullanılacak pasaportun Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) 9303 sayılı standardına uygun ve Yakın Alan İletişimi (NFC) özelliğine sahip olması şarttır.
- Eğitimli Personel ve Yapay Zekâ (AI): Süreç, pasaportla uzaktan kimlik tespiti konusunda özel eğitim almış personel tarafından görüntülü görüşme ile yürütülür. Canlılık testi veya fotoğraf karşılaştırma amacıyla yapay zeka uygulamaları da kullanılabilir.
- Yonga (Çip) ve Görsel Veri Eşleştirmesi: Pasaportun çipindeki (yongasındaki) kimlik bilgileri ile pasaportun üzerindeki görsel bilgiler NFC ile doğrulanmalı ve eşleşmelidir; aksi halde iş ilişkisi kurulamaz. Görüşme sırasında kişi ve pasaport görüntülerinin kaydı alınır.
- Adres Teyidi: Alınan adres bilgisinin; son 3 ay içindeki abonelik faturası (elektrik, su, doğalgaz vb.), yerleşim yeri belgesi, kamu kurumu belgesi veya ilgili ülkenin kamuya açık veri tabanları üzerinden risk bazlı yaklaşımla en geç 3 ay içinde teyit edilmesi zorunludur. Adres teyidi tamamlanmadan para transferi ve nakit çekim işlemi yapılamaz.
- Teknik Veri Analizi ve Kayıt : İşlem yapılan elektronik ortamdaki teknik veriler (IP/port, cihaz kimliği, coğrafi konum, tarayıcı bilgileri vb.) ile pasaport bilgileri risk temelli analiz edilir. Şüpheli durumlarda süreç sonlandırılır.
- Yabancı Tüzel Kişi Temsilcileri: Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişileri temsile yetkili olan Türk uyruklu olmayan kişilerin kimlik tespiti Tedbirler yönetmeliğinde yer alan maddedeki esaslara göre yapılabilir.
Kurumsal Politikalar, Risk Yönetimi ve MASAK Bildirimleri
- Yüksek Risk Sınıfı: Bu yöntemle edinilen tüm müşteriler yüksek risk grubunda değerlendirilir ve sıkılaştırılmış izleme/kontrol tedbirlerine tabi tutulur. Müşteri profiline uymayan işlemlerde gerekli tedbirler alır.
- Uygulama Rehberi ve Politika Güncellemesi: Bu kapsamda müşteri kabul edecek yükümlüler; risk yönetimi, izleme ve kontrol faaliyetlerine ilişkin bir uygulama rehberi oluşturmak ve bunu kurum politika/prosedürlerine dahil etmek ve MASAK’a bildirmek zorundadır. Sürecin tamamlanması için Prosedürlerinde makul bir süre belirlemek zorundadır.
- Riskli Ülkelerin Yasaklanması: Yükümlüler, kendi iç politikalarında riskli olarak belirledikleri ülkelerin vatandaşlarını bu yöntemle müşteri olarak kabul edemezler.
- 1 Aylık MASAK Bildirim Süresi: Alınan tedbirler, oluşturulan prosedür ve rehberler müşteri kabulüne başlanmasından itibaren 1 ay içerisinde MASAK Başkanlığına bildirilir.
- İstatistiki Raporlama: Kabul edilen müşterilere ilişkin istatistiki bilgiler, takvim yılı esas alınarak her 3 aylık dönemin son ayında MASAK Başkanlığına gönderilir.
Finansal Doğrulama ve Fon Hareketleri Kısıtlamaları
- İlk Finansal Hareket Zorunluluğu (Doğrulama): Kimlik bilgilerinin doğrulanması amacıyla, müşterinin kimlik bilgileriyle uyumlu yurt içinde veya yurt dışında mukim bir banka hesabından ya da banka/kredi kartından para transferi yapılması zorunludur. Bu işlem hesapta başkaca hiçbir işlem yapılmadan önce tamamlanmalıdır. Prosedürde belirlenen makul sürede tamamlanmazsa işlem reddedilir ve ilişki sonlandırılır.
- Hesap Transfer Kısıtlamaları: Açılan hesaba sadece kişinin yurt dışındaki kendi adına açılmış banka hesaplarından para gelebilir; bu hesaptan yurt dışına para çıkışı da sadece yine kişinin kendi adına açılmış banka hesaplarına yapılabilir.
- Kısıtlamaların İstisnası (Yüz Yüze Kimlik Tespiti): Eğer müşteriyle sonraki süreçte yüz yüze gelinerek (Tebliğ Md. 6/2 kapsamında) kimlik tespiti yapılırsa, nakit çekim kısıtı veya yukarıdaki transfer sınırlandırmaları kaldırılır.
- Nakit İşlemlerde Özel Dikkat: Müşterinin bu hesaptan nakit yatırma ve çekme işlemi yapması durumunda, Tedbirler Yönetmeliği'nin 18. maddesi (Özel dikkat gerektiren işlemler) hükümleri uygulanır.
Sonradan Türk Vatandaşlığı veya Vergi Mükellefiyeti Kazanılması
- Bu tebliğ kapsamında uzaktan edinilen yabancı müşterinin sonradan Türk vatandaşlığı kazandığı veya Türkiye'de adına vergi mükellefiyeti tesis edildiği anlaşılırsa, T.C. Kimlik Kartı örneği veya vergi kimlik numarası elektronik ortamda alınarak mevcut müşteri bilgileriyle ilişkilendirilir.
Yorumlar 1
Bir Yorum Birakin
E-posta adresiniz yayinlanmayacaktir. Tum alanlar zorunludur.